بەکتریای ئەسینیتۆباکتەر لە ICU
ئامادەکردنی فێرخوازان: ئاڤێستا سۆران ، رۆژ یونس ،هەناسە رێباز ، رامین بارزان ، میرکۆ باقی ،ئازەر سالار ا
KTI
بەکتریای
ئەسینیتۆباکتەر (Acinetobacter) جۆرە بەکتریایەکی
مەترسیداری دەرفەتخوازە. ئەم بەکتریایە لە ژینگەی نەخۆشخانەکاندا، بەتایبەت لە
یەکەی چاودێری ورد (ICU)، بە شێوەیەکی بەرفراوان بڵاوە. لەبەر ئەوەی
زۆر بە توندی بەرگری دژی دەرمانەکان نیشان دەدات، بە یەکێک لە "مۆتکە"
یان گەورەترین تەحەددییە تەندروستییەکانی سەردەم دادەنرێت.
٢.
تایبەتمەندییە زانستییەکان:
- جۆری
بەکتریا: گرام-نێگەتیڤ (Gram-negative).
- شێوە: کورت و خڕ (Coccobacillus).
- ژینگە: لە ناو خاک و ئاو و لەسەر ڕووە وشکەکانی وەک
مۆنیتەر و ئامێرە پزیشکییەکان بۆ ماوەیەکی زۆر دەمێنێتەوە.
٣.
بۆچی لە ICU مەترسیدارە؟
ئەم
بەکتریایە چەند سیفەتێکی هەیە کە کارکردن لە ICU
قورس دەکات:
- بەرگری دژەبەکتریا (Antibiotic Resistance): توانایەکی بەرزی هەیە بۆ پوچەڵکردنەوەی کاریگەری زۆربەی دەرمانە
دژەبەکتریاییە باوەکان.
- دروستکردنی قەڵغان (Biofilm): چینێکی پارێزەر لە دەوری خۆی دروست دەکات کە ڕێگرە لەوەی ماددە
پاکژکەرەوەکان لەناوی ببەن.
- گواستنەوەی خێرا: بەهۆی دەستی پیس یان ئامێرە
پزیشکییەکانەوە زۆر بە خێرایی لە نەخۆشێکەوە بۆ نەخۆشێکی تر دەگوازرێتەوە.
٤.
باوترین ئەو هەوکردنانەی دروستی دەکات:
- هەوکردنی توندی سییەکان: بەتایبەت بۆ ئەو نەخۆشانەی
لەسەر ئامێری هەناسەدانی دەستکردن (Ventilator).
- هەوکردنی خوێن: کە دەبێتە هۆی تێکچوونی باری گشتی
نەخۆشەکە.
- هەوکردنی برین: بەتایبەت ئەو برینانەی دوای نەشتەرگەری
دروست دەبن.
٥.
ڕۆڵی پەرستار و ستافی تەندروستی لە خۆپارێزیدا:
- پاکڕاگرتنی دەستەکان: گرنگترین هەنگاوە بۆ ڕێگری لە
بڵاوبوونەوەی بەکتریاکە.
- پاکژکردنەوەی ئامێرەکان: بەکارهێنانی ماددەی کیمیایی
بەهێز بۆ پاککردنەوەی ئامێرەکان و جێگەی نەخۆش.
- جیاکردنەوە (Isolation): دانانی ئەو نەخۆشانەی هەڵگری بەکتریاکەن لە ژووری تایبەت و
بەکارهێنانی دەستکێش و ماسک لە کاتی مامەڵەکردن لەگەڵیان.
٦.
چارەسەری دەرمانی:
بەهۆی
بەرگرییەکەیەوە، پزیشکەکان ناچار دەبن ئەو دەرمانانە بەکاربهێنن کە وەک "هێڵی
کۆتایی" سەیر دەکرێن، وەک دەرمانی Colistin
و Carbapenems، زۆرجاریش پێویست دەکات دوو جۆر دەرمان
پێکەوە بەکاربهێنرێت بۆ ئەوەی ئەنجامێکی باشی هەبێت.